Ngày nay, các vấn đề sức khỏe của nhân viên văn phòng như đau cột sống, nhức mỏi vai gáy, mắt kém, béo phì… đang gia tăng ở mức báo động. Nguyên nhân chính của những vấn đề này là do làm việc quá sức, căng thẳng, áp lực trong công việc cũng như thiếu cân bằng giữa công việc và cuộc sống. Vì vậy, xu hướng làm việc Work-life balance đang ngày càng được quan tâm và trở thành mục tiêu hướng đến của nhiều người.
Work-life balance tác động đến quyết định gắn bó lâu dài với công ty
Ít nhất một lần bạn so sánh chính mình với thành công của những người xung quanh, áp lực đồng trang lứa đâu đó trở thành áp lực của bạn. Thị trường lao động ngày càng cạnh tranh, gánh nặng về tài chính và những mong muốn về cuộc sống tốt hơn, dần trở thành lực đẩy để bạn không ngừng làm việc, quyết tâm đạt được mục tiêu.
Guồng quay cuộc sống liên tục tiếp diễn cho đến khi bạn cảm thấy mình đuối sức. Thiếu ngủ, ăn uống không đều đặn, không thể dục thể thao, các nguy cơ về sức khoẻ thể chất và tinh thần bắt đầu báo động. Bấy giờ, phải chăng bạn nghĩ đến sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống (work-life balance).
Khái niệm này từ lâu đã không quá xa lạ đối với người lao động ở Việt Nam lẫn trên thế giới. Đây là xu hướng làm việc hướng đến sự cân bằng giữa thời gian dành cho công việc và thời gian dành cho cuộc sống, gia đình và các thú vui khác.
Năm 2021, TS. Phan Tấn Lực - Giảng viên khoa Kinh tế, trường Đại Học Thủ Dầu Một, đã thực hiện nghiên cứu trên 284 nhân viên văn phòng về mối quan hệ giữa work-life balance và sự gắn bó lâu dài của nhân viên với công ty. Kết quả cho thấy, những công ty có áp dụng các chính sách khuyến khích work-life balance có tỷ lệ lớn nhân viên gắn bó với công ty từ 3-5 năm. Với các công ty không áp dụng work-life balance, nhân viên chỉ gắn bó với công ty từ 1-2 năm. Mặt khác, tình trạng sức khỏe của các nhân viên ở công ty có áp dụng work-life balance cũng tốt hơn hẳn, ít khi họ gặp các vấn đề về xương khớp, mắt, tim mạch…
Tuy vậy, khái niệm work-life balance hiện nay đang bị một số người hiểu lầm và có những cách thực hiện không hiệu quả. Nhiều người cho rằng sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống nghĩa là hoàn toàn tách bạch công việc khỏi cuộc sống. Tức là, bạn phải dành 1/3 thời gian trong ngày (8 tiếng) cho công việc, 1/3 thời gian để nghỉ ngơi và 1/3 còn lại để giải quyết các vấn đề cá nhân, gia đình hay sở thích riêng.
Đây là một mô hình không tưởng và phi thực tế. Bởi lẽ, dù là công việc, cuộc sống hay thời gian nghỉ ngơi đều có mối liên hệ chặt chẽ, không thể tách rời với nhau. Work-life balance không có nghĩa là chia đều thời gian cho công việc và cuộc sống cá nhân mà là khả năng sắp xếp hợp lý công việc, vẫn đảm bảo thời gian để tận hưởng niềm vui cuộc sống. Sao cho, sự xung đột giữa công việc và cuộc sống xảy ra ở mức tối thiểu.
Từ góc độ công ty, doanh nghiệp, trong và sau đại dịch Covid-19, vấn đề work-life balance được quan tâm nhiều hơn. Chính sách Hybird kết hợp giữa làm việc từ xa (work remote) và làm việc tại văn phòng được áp dụng, tạo thêm sự chủ động và thời gian cho nhân viên. Môi trường làm việc cũng được xây dựng theo hướng thân thiện, gần gũi với nhiều hoạt động gắn kết, vui vẻ và lành mạnh hơn. Nhìn chung, chính sách và văn hoá tại nhiều công đã thay đổi, bổ sung, hướng đến tạo điều kiện để nhân viên work-life balance nhiều hơn.
Công ty là “tổ ấm”
Làm việc tại Nestlé gần 10 năm, chị Nguyễn Thảo Vi - khách mời trong tập Podcast “Để công ty cũng là Nest”, do Nền tảng PITO thực hiện - vẫn luôn hài lòng về môi trường Work-life balance tại Neslté. Thảo Vi kể, ba mẹ cô là những người thích dành thời gian để thực hiện các hoạt động cùng con cái như ăn cơm, đi chơi, du lịch… Điều này giúp cô hình thành thói quen từ nhỏ về việc dành thời gian cho gia đình và tận hưởng cuộc sống.
Vì vậy, khi đi làm Vi luôn hướng đến những công ty có sự quan tâm đến nhân viên, đáp ứng đúng nhu cầu về work-life balance mà cô mong muốn. Tại Nestlé, Vi và tất cả nhân viên không chỉ được làm việc Hybird, dễ dàng sắp xếp công việc và cuộc sống mà mọi người còn được cân bằng ngay tại văn phòng, cân bằng trong mỗi ngày đi làm.
Môi trường làm việc tiện nghi, đầy đủ trang thiết bị vật chất tại Nestlé hỗ trợ tích cực cho quá trình làm việc của nhân viên, mang đến cảm giác thoải mái và sự tập trung tốt nhất cho công việc. Đặc biệt, nhân viên khối văn phòng của Nestlé luôn được hỗ trợ phí tập thể hình tại các phòng gym, như cách khuyến khích các hoạt động thể dục thể thao, tránh các vấn đề về sức khoẻ, nâng cao tinh thần và năng lượng tích cực trong mỗi người.
Trong vai trò phụ trách Employee Relations của Nestlé, Thảo Vi cũng liên tục thực hiện các hoạt động tăng “sức đề kháng” tinh thần cho nhân viên như tổ chức tiệc trong những dịp đặc biệt, các trò chơi vui nhộn, sáng tạo như gắp thú bông, trải nghiệm nghệ thuật tattoo,…
Với tính linh hoạt, hướng đến tinh thần “balance” tại Netslé, Thảo Vi cho biết cô cũng luôn khuyến khích nhân viên về nhà khi đã hết việc thay vì đợi đến hết giờ làm. “Mỗi người sẽ có một cách sống cân bằng khác nhau. Tuy vậy, tôi đang khuyến khích mọi người đừng O.T. (làm thêm giờ) quá nhiều. Có những bạn đã hết việc ở văn phòng nhưng không về nhà. Lúc đó, tôi sẽ khuyên bạn là hãy đi về và làm gì đó để giải trí. Điều này sẽ giúp bạn xây dựng lối sống cân bằng giữa công việc và cuộc sống”.
10 tips thúc đẩy Work-life balance từ Nestlé
Để nhân viên văn phòng nói riêng và người lao động nói chung work-life balance hiệu quả, website Nestlé Careers U.S gợi ý 10 mẹo thực hiện cách sống, cách làm này. Hơn tất cả Nestlé mong muốn việc cân bằng nên từ chính bên trong mỗi người, cân bằng trong từng khoảnh khắc sống và làm việc.
- Dành phép năm cho bản thân và gia đình: Những ngày nghỉ phép nên được sắp xếp và lên kế hoạch từ trước, đảm bảo không ảnh hưởng đến tiến độ công việc và bạn cũng không bị làm phiền bởi công việc trong thời gian nghỉ ngơi, thư giãn.
- Luôn cập nhật trạng thái trên lịch khi work remote: Điều này nên trở thành thói quen khi bạn chọn làm việc từ xa để tăng sự cân bằng. Trạng thái của bạn sẽ giúp đồng nghiệp và quản lý biết bạn đang ở đâu, làm gì và có đang sẵn sàng cho những công việc đột xuất không.
- Làm check-list hàng ngày và mục tiêu hàng quý cho công việc và cá nhân: Để “work” và “life” thực sự “balance” bạn cần có những mục tiêu cụ thể và danh sách công việc mỗi ngày, mỗi quý để không đi lệch những mong muốn ban đầu
- Thường xuyên theo dõi và kiểm tra tiến độ mục tiêu: Dù là công việc hay mục tiêu cá nhân, việc theo dõi và kiểm tra tiến độ giúp bạn nhận thức rõ hơn bạn đang làm gì và đang như thế nào.
- Nghỉ ngơi 5 phút sau 45 phút làm việc: Nhiều nghiên cứu cho rằng việc nghỉ ngơi ngắn trong ngày làm việc hoặc mỗi phiên làm việc (25 phút, 45 phút) giúp cơ thể được tái tạo và tăng sự tập trung, năng suất làm việc.
- Kiểm tra email trong những khung giờ nhất định: Xem email chỉ mất vài phút nhưng những thông tin từ đó có thể ảnh hưởng đến suy nghĩ, cảm xúc của bạn nhiều giờ sau đó. Vì vậy, giữ thói quen tập trung, giờ nào việc nấy giúp bạn dễ dàng đạt trạng thái cân bằng hơn.
- Thiền 10 phút mỗi ngày: Đây là thời gian để bạn thư giãn, nâng cao sự tự nhận thức về bản thân, tăng cường tinh thần và thu hút thêm những năng lượng tích cực.
- Sẵn sàng trò chuyện với lãnh đạo về nhu cầu của bạn: Thi thoảng bạn sẽ cần nói chuyện với lãnh đạo về tình trạng hiện tại, về cách tối ưu công việc hay nhu cầu điều chỉnh thời gian làm việc…
- Đặt rõ giới hạn thời gian cho công việc và cuộc sống: Cách quản lý thời gian này cần thiết khi bạn chọn làm việc từ xa, tránh trạng thái sa đà quá mức vào một thú vui hay làm việc quá mức.
- Cho phép sự linh hoạt: Không phải lúc nào mọi việc cũng diễn ra theo kế hoạch, việc sẵn sàng thích nghi và linh hoạt giải quyết tình huống giúp bạn cảm thấy dễ chịu và thoải mái hơn, dù là công việc hay cuộc sống.
Trong bối cảnh những giá trị về sức khoẻ tinh thần đang được quan tâm, áp lực và cạnh tranh trên thị trường việc làm có xu hướng gia tăng, Work-life balance có thể trở thành yếu tố quan trọng trong việc thu hút và giữ chân nhân tài.
Với từng cá nhân, Work-life balance có thể trở thành lựa chọn và hệ giá trị để xây dựng và duy trì cuộc sống thư giãn và bình yên. Vậy quay lại với câu hỏi, “Work-life balance (có phải) là xu hướng làm việc của tương lai? Câu trả lời không nằm ở hiện tại hay tương lai, mà do chính bạn và cách bạn (và các công ty, doanh nghiệp) lựa chọn thực hiện để tự thúc đẩy tinh thần và năng suất làm việc.
Mời bạn nghe những chia sẻ từ chị Nguyễn Thảo Vi - Employee Relations, Nestlé trong Podcast "Để công ty cũng là Nest" để hiểu sâu hơn về cách Công ty này xây "tổ ấm" với những cách work-life balance thực tế.